Home Vereniging Activiteiten Natuurgebieden Natuur Fotoalbum

  • Beheerwerken in de Netevallei
  • Beheerwerken in de Netevallei
  • Beheerwerken in de Netevallei
  • Beheerwerken in de Netevallei
Herstel turfputten in de Moerbeemden te Hallaar

Veen in de Moerbeemden

Op een geologische kaart uit 1853 treffen we in de Netevallei te Hallaar een vijftal waterpartijen in de beemden aan. Deze locaties bevinden zich in een zone waar de bodemkaart een veenbodem aangeeft. Deze plekken zijn nog steeds herkenbaar als een laagte in het valleilandschap. Deze turfputten zijn dus cultuurhistorische relicten van het bodemgebruik in onze regio uit het begin van de 19į eeuw. Het zijn levende relicten van een oude ontginning. Veen werd met de schup weggestoken en gedroogd in de zon tot turf.

Herstel van de biodiversiteit van de turfputten

De meeste turfputten zijn door natuurlijke processen stilaan verland en dichtgegroeid met wilgenstruweel of geŽvolueerd tot elzenbroekbos. In de Moerbeemden zijn de turfputten geŽvolueerd tot pitrusveldjes, waarin lokaal wateraardbei groeit. Andere typische planten van veenbodems zijn: moerasviooltje, waternavel, dotterbloem en melkeppe. De oude turfputten zijn resp. 480 m≤ en 232 m≤ groot.

Grootschalige graafwerken
Ruimen van de turfputten in de Moerbeemden
Op 13 & 14 oktober 2015 werden de grote middelen ingezet om deze twee turfputten te ruimen. Met speciale kranen en voertuigen op rupsbanden werden de putten 1,5m uitgediept en de oevers afgeschuind. Hierdoor word een geschikt habitat voor de ontwikkeling van water- en oeverplanten gecreŽerd. Tevens werd een geschikt leefgebied voor waterdieren (amfibieŽn, libellen, waterinsecten, Ö) hersteld. Bij deze werken werd niet minder dan 850m≥ licht vervuild slib afgevoerd naar een verwerkingsfabriek. Inclusief steenpuinafval en tientallen oude autobanden.

Financiering van de werken

De turfputten liggen in een relictzone "vallei van de Grote Nete" volgens de Vlaamse landschapsatlas. Hierdoor werden de ruimingswerken voor 70% gesubsidieerd door de afdeling Onroerend Erfgoed van de Vlaamse overheid. Het project werd uitgevoerd in nauwe samenwerking met de vzw Regionaal Landschap Rivierenland. Ook de gemeente Heist-op-den-Berg ondersteunde deze werken met een financiŽle bijdrage. De restfinanciering deed Natuurpunt Heist-op-den-Berg zelf.

Water in droge periodes

Het toekomstige Sigmaplan in de vallei van de Grote Nete zal binnen enkele jaren de vallei terug vernatten en de relatie tussen de rivier en haar vallei gedeeltelijk in ere herstellen. De Grote Netevallei kampt al vele jaren met verdroging. Contradictorisch misschien, maar door de hogere Netedijken en de klepduikers wordt het water sneller afgevoerd via de Grote Nete, richting Schelde. Bij ons heeft de Netevallei in de zomer dan ook regelmatig te kampen met te lage grondwaterstanden. Hierdoor heeft de natuur het moeilijk in die droge periodes. Riviervalleien zijn van nature natte biotopen. Door het uitgraven van deze turfputten hopen we ook in droge periodes open water in de vallei te houden. De vele soorten die leven in en rond het water of die op zoek zijn naar drinkbaar water zullen er wel bij varen.


Meer foto's van deze ingrijpende werken kan je bekijken in ons fotoalbum.
© Natuurpunt Heist-op-den-Berg   -